Hoogmiddag vir e-tol

Dit is hoogmiddag vir die toekoms van e-tol op die Gautengse snelwegverbeteringsprojek (GFIP).

’n Finale besluit oor die omstrede skema sal na verwagting in Woensdag se begrotingsrede geneem word, ná die lang stryd tussen die motorpubliek en die regering oor die nie-betaling van e-tol.

Wayne Duvenage, uitvoerende hoof van die Organisation Undoing Tax Abuse (Outa), het Maandag gesê hy verwag dat e-tol geskrap sal word, met die besluit wat vandeesweek óf in die begroting óf in 'n kabinetsaankondiging gekommunikeer word.

Die Demokratiese Alliansie (DA) in Gauteng verwag egter van Tito Mboweni, minister van finansies, om in sy begrotingsrede aan te kondig dat e-tol hier is om te bly.

Vertragings en besluiteloosheid

In sy mediumtermynbegrotingsbeleidsverklaring in Oktober verlede jaar het Mboweni aangekondig dat die regering besluit het om die gebruikerbetaalbeginsel en e-tol op GFIP te behou. Daar sal egter 'n verdere bedeling en waardetoegevoegde dienste wees, terwyl voldoening ook versterk sal word, het hy gesê

Lees: Regering trek terug op Tito Mboweni se e-tol-kommentaar

Daar was herhaalde vertragings deur die regering met die bekendmaking van sy besluit oor die toekoms van e-tol.

Die mees onlangse hiervan volg nadat Jackson Mthembu, minister in die presidensie, die versekering gegee het tydens die media-inligtingsessie ná die kabinetsvergadering in Desember dat 'n besluit in die eerste kabinetsvergadering van 2020 geneem sal word.

“Ons sal Suid-Afrika ’n idee gee oor wat ons met die Gautengse e-tol gaan doen, maar tweedens sal ons ook vir Suid-Afrikaners ’n idee gee oor hoe ons ons padinfrastruktuur regdeur die land gaan verbeter.

"Die besluit waartoe die kabinet uiteindelik kan kom, kan verder gaan as GFIP, maar ek dink jy sal ook baie trots wees op die opsies waaroor die kabinet sou ooreengekom het," het hy gesê.

Kabinetsbesluit is steeds onder die loep

Die eerste kabinetsvergadering van die jaar is op 12 Februarie gehou, maar geen mediakonferensie is gereël nie weens president Cyril Ramaphosa se staatsrede. ’n Mediaverklaring wat verlede week uitgereik is wat die besluite ingesluit het wat by die vergadering geneem is, het geen melding gemaak van e-tol nie.

Phumla Williams, waarnemende kabinetswoordvoerder, het Maandag gesê die mediaverklaring bevat slegs opdaterings van wat deur die kabinet bespreek is.

Williams kon nie kommentaar lewer oor die status van die besluit oor e-tol nie en het bygevoeg: "Ek reageer net op besluite wat deur die kabinet geneem is, en dit was wat in die verklaring was."

Fikile Mbalula, minister van vervoer, is deur Ramaphosa aangestel as hoof van ’n taakspan om aan hom verslag te doen oor die opsies op die tafel met betrekking tot e-tol, met die aanbevelings in die verslag wat verlede jaar deur die kabinet gedebatteer is.

Pogings om Maandag kommentaar van Mbalula se woordvoerder, Ayanda-Allie Paine, te kry, was onsuksesvol.

Duvenage het gesê die regering het verskeie kere afstand gedoen van beloftes wat verlede jaar aan die publiek gemaak is oor die aankondiging van 'n besluit oor die toekoms van e-tol, wat 'n leemte tot gevolg gehad het.

Wenke dat dit geskrap kan word

Duvenage het gesê Outa verwag dat e-tol geskrap sal word omdat die e-tol bestuurskontrak vir GFIP, wat in Desember vir 'n verdere drie maande verleng is, nie verleng is nie en vroeg volgende maand verstryk en geen e-tol dagvaardings uitgereik is vir n jaar.

Lees: Sanral verleng ETC e-tolkontrak vir nog drie maande

Duvenage het egter toegegee dat die regering hierdie kontrak op die nippertjie kan verleng, soos in Desember.

"Die skema is dood," het hy gesê. "Wat gaan hulle doen? As hulle probeer om dit weer op te wek, sal daar chaos en absolute verontwaardiging wees.”

Duvenage het gesê Outa se regsaak om 2 500 tot 3 000 motoriste te verdedig wat dagvaardings vir nie-betaling van e-tol ontvang het, is gestaak, omdat die SA Nasionale Padagentskap (Sanral) sy regspan aangesê het om afdwinging te staak.

Dagvaardings 'in limbo'

Hy het gesê dié dagvaardings is steeds “in limbo” omdat Sanral se regspan by verskeie geleenthede nie gereageer het op vrae oor wat die staking van afdwinging vir Outa se saak beteken het nie, en gesê hulle wag vir instruksies van hul kliënt.

“Ons saak is steeds uiters sterk en dit is sterker noudat hulle [Sanral] pas gekapituleer het,” het Duvenage gesê. “Hulle het nie meer 'n saak nie.

“Ek weet nie watter argument hulle het om hulself in die hof te verdedig nie, wat nog te sê in die hof van openbare mening.”

Motoriste ondubbelsinnig

Die Automobielvereniging (AA) het Maandag gesê dit sal ’n gevaarlike en uiteindelik skadelike taktiek wees, veral vir die armes in die land, as die regering hom tot brandstofheffings as ’n bron van inkomste in die begroting wend.

Dit blyk te weerspreek 'n AA-verklaring wat vroeër vandeesmaand uitgereik is waarin hy sê die bevindings van uitgebreide navorsing wat onder motoriste gedoen is, is ondubbelsinnig en ondersteun oproepe vir 'n hersiening van e-tol, met die oog daarop om dit heeltemal te skrap en alternatiewe befondsingsmeganismes te vind, soos bv. as byvoeging tot die Algemene Brandstofheffing wat tans op brandstof gehef word.

Layton Beard, AA-woordvoerder, het egter bevestig dat die AA nog altyd gesê het dat e-tolkoste by die brandstofheffing ingesluit moet word – maar dat dit nie beteken die brandstofheffing moet verhoog nie.

“Daar moet 'n gedeelte binne die bestaande brandstofheffing wees wat spesifiek vir e-tol omhein moet word sonder om die heffing te verhoog,” het hy gesê.

artikel deur Moneyweb